Vụ thả bạn xuống sông sau tai nạn giao thông: Mức án có thể phải nhận
Vụ nam sinh 18 tuổi ở Nghệ An được bạn đưa lên xe máy sau tai nạn giao thông rồi thả xuống sông, dẫn đến tử vong, đang đặt ra nhiều vấn đề pháp lý cần làm rõ.
Đặc biệt, việc nạn nhân còn sống hay đã tử vong tại thời điểm bị đưa xuống sông sẽ là căn cứ quan trọng để xác định trách nhiệm hình sự của người liên quan.
Diễn biến vụ nam sinh mất tích sau tai nạn giao thông
Ngày 11/11, cơ quan chức năng cùng các nhóm cứu hộ đã tìm thấy thi thể H.X.Q. (18 tuổi, trú phường Quỳnh Mai, tỉnh Nghệ An), người mất liên lạc với gia đình trước đó 2 ngày.
Thi thể nam thanh niên được phát hiện nổi trên sông, tại khu vực phía dưới cầu Lạch Vạn, xã Diễn Châu, tỉnh Nghệ An.
Theo thông tin từ cơ quan chức năng, rạng sáng 9/11, Q. cùng người bạn là N.H.Q.T. (19 tuổi, trú cùng phường Quỳnh Mai) rời khỏi nhà để đến Trường Cao đẳng Việt – Hàn, thuộc khu vực thành phố Vinh cũ, tỉnh Nghệ An.
Làm việc với cơ quan công an, T. khai rằng trước khi vào trường, cả hai đã đi ăn uống. Sau đó, T. điều khiển xe máy chở Q. di chuyển theo tuyến đường ven biển.
Khi đến địa phận xã Hải Châu, tỉnh Nghệ An, hai người gặp tai nạn giao thông. Thời điểm xảy ra sự việc, đường khá vắng. Thấy bạn bị thương nặng, T. đưa Q. lên xe máy để chở đi cấp cứu.
Tuy nhiên, sau khi di chuyển được một đoạn, T. phát hiện Q. không còn tỉnh táo. Do lo sợ và mất bình tĩnh, người này đã đưa bạn xuống sông tại khu vực cầu Lạch Vạn.
Từ lời khai của T., lực lượng chức năng xác định được vị trí xảy ra tai nạn, cách cầu Lạch Vạn hơn 3km về phía Bắc. Công tác tìm kiếm Q. sau đó được triển khai và đến sáng 11/11, thi thể nam thanh niên đã được tìm thấy.
Lực lượng pháp y Công an tỉnh Nghệ An tiến hành khám nghiệm tử thi để phục vụ quá trình điều tra, trước khi bàn giao thi thể cho gia đình lo hậu sự.
Trước đó, ngày 10/11, sau khi gia đình đăng tải thông tin tìm kiếm H.X.Q. trên mạng xã hội, xuất hiện một số thông tin cho rằng nam thanh niên bị bạn gây án mạng rồi đưa thi thể xuống sông nhằm che giấu sự việc. Tuy nhiên, những thông tin này cần được đối chiếu với kết quả điều tra chính thức của cơ quan chức năng.
Những vấn đề pháp lý cần làm rõ
Theo phân tích pháp lý, vụ việc cần được xem xét trên hai nhóm hành vi riêng biệt: hành vi liên quan đến vụ tai nạn giao thông ban đầu và hành vi đưa nạn nhân xuống sông sau tai nạn.
Việc xác định trách nhiệm hình sự đối với người liên quan phải căn cứ vào chứng cứ thu thập được, nguyên nhân tử vong, lỗi của người thực hiện hành vi và mối quan hệ nhân quả giữa hành vi với hậu quả xảy ra.
Trong đó, vấn đề quan trọng nhất là phải xác định nạn nhân còn sống hay đã tử vong trước thời điểm bị đưa xuống sông. Theo lời khai ban đầu, T. cho biết phát hiện bạn bất tỉnh nên hoảng loạn và đưa xuống sông. Tuy nhiên, tình trạng bất tỉnh không đồng nghĩa với việc một người đã tử vong. Nội dung này cần được kiểm chứng bằng kết luận giám định pháp y cùng các chứng cứ khách quan khác.
Nếu nạn nhân vẫn còn sống tại thời điểm bị đưa xuống sông và tử vong do hành vi này, cơ quan điều tra cần làm rõ yếu tố lỗi để xác định tội danh phù hợp.
Cụ thể, nếu có căn cứ chứng minh người thực hiện nhận thức rõ hành vi của mình có thể tước đoạt tính mạng người khác nhưng vẫn cố ý thực hiện, mong muốn hoặc có ý thức để mặc hậu quả xảy ra, hành vi có thể bị xem xét về tội Giết người theo Điều 123 Bộ luật Hình sự năm 2015.
Ngược lại, nếu người thực hiện thực sự nhầm tưởng nạn nhân đã tử vong nhưng do thiếu thận trọng, không kiểm tra tình trạng của bạn, dẫn đến hậu quả chết người thì có thể đặt ra vấn đề xem xét tội Vô ý làm chết người theo Điều 128 Bộ luật Hình sự năm 2015, nếu đáp ứng đầy đủ các yếu tố cấu thành tội phạm.
Bên cạnh đó, Điều 132 Bộ luật Hình sự năm 2015 quy định về tội Không cứu giúp người đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng.
Để xem xét trách nhiệm theo quy định này, cần chứng minh người liên quan nhận thức được nạn nhân đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng, có điều kiện thực tế để cứu giúp nhưng không thực hiện việc cứu giúp, đồng thời hành vi không cứu giúp dẫn đến hậu quả tử vong.
Cần phân biệt rõ hành vi không cứu giúp người gặp nguy hiểm với hành vi chủ động thực hiện hành động dẫn đến cái chết của người khác, bởi đây là những dạng hành vi có bản chất pháp lý khác nhau và cần được đánh giá theo các quy định tương ứng.
Trong trường hợp kết quả giám định pháp y xác định nạn nhân đã tử vong trước khi bị đưa xuống sông, không thể xác định hành vi đưa xuống nước là nguyên nhân gây ra cái chết.
Tuy nhiên, hành vi này vẫn có thể bị xem xét về tội Xâm phạm thi thể, mồ mả, hài cốt theo Điều 319 Bộ luật Hình sự năm 2015 nếu cơ quan điều tra chứng minh được đầy đủ các dấu hiệu cấu thành tội phạm.
Đối với vụ tai nạn giao thông ban đầu, trách nhiệm của người điều khiển phương tiện cũng cần được làm rõ. Điều 260 Bộ luật Hình sự năm 2015 quy định về tội Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ. Điều luật này có thể được áp dụng nếu xác định người điều khiển phương tiện đã vi phạm quy định về an toàn giao thông và hành vi vi phạm gây ra hậu quả thuộc trường hợp luật định.
Đáng chú ý, khoản 2 Điều 260 còn quy định tình tiết định khung liên quan đến hành vi bỏ chạy để trốn tránh trách nhiệm hoặc cố ý không cứu giúp người bị nạn.
Tuy nhiên, tình tiết này chỉ được xem xét khi có đủ căn cứ xác định hành vi phạm tội theo Điều 260, đồng thời phải đánh giá chính xác bản chất và diễn biến của từng hành vi để tránh việc xử lý trùng lặp.
Ngoài ra, việc hai người đã uống rượu trước khi di chuyển chưa đủ căn cứ để kết luận người điều khiển xe vi phạm quy định về nồng độ cồn. Cơ quan chức năng cần có kết quả xác minh, chứng cứ cụ thể để làm rõ vấn đề này.
Đặc biệt, khoản 1 Điều 80 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ quy định người điều khiển phương tiện gây tai nạn và những người liên quan có trách nhiệm trợ giúp người bị nạn, đồng thời báo tin cho cơ quan có thẩm quyền.
Vì vậy, việc người điều khiển phương tiện khai rằng bản thân hoảng loạn sau tai nạn không đương nhiên loại trừ trách nhiệm pháp lý. Cơ quan chức năng vẫn phải đánh giá đầy đủ khả năng nhận thức, điều kiện thực tế và lỗi của người thực hiện tại thời điểm xảy ra sự việc.
Kết luận pháp y là căn cứ quan trọng để xác định trách nhiệm
Từ những tình tiết ban đầu, có thể thấy việc xác định tình trạng của H.X.Q. tại thời điểm bị đưa xuống sông là một trong những vấn đề then chốt để làm sáng tỏ vụ việc.
Nếu kết quả điều tra xác định nạn nhân vẫn còn sống khi bị đưa xuống nước, trong tình trạng bất tỉnh, không có khả năng tự bảo vệ hoặc tự cứu mình, cơ quan chức năng cần làm rõ người thực hiện có nhận thức được nguy cơ đối với tính mạng nạn nhân hay không. Trường hợp có đủ căn cứ xác định hành vi được thực hiện với lỗi cố ý và trực tiếp dẫn đến cái chết, có thể xem xét dấu hiệu của tội Giết người theo Điều 123 Bộ luật Hình sự.
Ngược lại, nếu kết quả giám định xác định nạn nhân đã tử vong trước khi bị đưa xuống sông, không thể chỉ căn cứ vào hành vi đưa thi thể xuống nước để kết luận người thực hiện phạm tội Giết người. Bởi đối tượng tác động của tội danh này phải là người còn sống tại thời điểm hành vi tước đoạt tính mạng được thực hiện.
Trong trường hợp đó, cơ quan điều tra cần tiếp tục xác minh nguyên nhân tử vong ban đầu, diễn biến vụ tai nạn, trách nhiệm của người điều khiển phương tiện cũng như mục đích của việc đưa thi thể nạn nhân xuống sông.
Tùy thuộc vào kết quả giám định, lời khai và các chứng cứ thu thập được, mỗi hành vi có thể dẫn đến những vấn đề pháp lý và trách nhiệm khác nhau. Do đó, không thể chỉ dựa vào lời khai ban đầu hoặc những thông tin chưa được kiểm chứng trên mạng xã hội để đưa ra kết luận về bản chất vụ việc.
https://blogtamsu.vn/p/vu-tha-ban-xuong-song-sau-tai-nan-giao-thong-o-nghe-an-muc-an-co-the-phai-nhan-141652/
